Kolesterol Nedir, Neden Yükselir ?
Kolesterol yükseklÄŸi – Hiperkolesterolemi
Kolesterol nedir?
Hiperkolesterolemi neye yol açar
Hiperkolesterolemi kan kolesterol düzeylerinin olması gereken düzeylerden yüksek ya da düşük olmasıdır. Kanda birkaç farklı çeşit kolesterol vardır. Bunlar Toplam kolesterol (TK), LDL-kolesterol (kötü kolesterol), HDL-kolesterol (iyi kolesterol) ve Trigliseridlerdir. Hiperkolesterolemide en tehlikeli ve tedavide ilk hedef alınan kolesterol LDL-kolesteroldür.
Kolestrol neden yükselir?
Kolesterol iki nedenle yükselir. Birincisi genetik yani anne ve babamızdan getirdiğimiz genlerin sonucudur. İkinci neden ise diyetle alınan kolestroldür. Yediğimiz yiyeceklerin kolesterolden zengin yiyecekler olması kandaki kolesterol düzeyini yükseltir.
LDL kolesterol
LDL kolesterol damar duvarında birikerek damarların tıkanmasına neden olur. Sıklıkla kalp damarlarını tutmakla beraber, beyin, böbrek, aort, bacak ve nadiren kol damarlarını da tıkayabilir. Kolesterol aslında kirece benzetilebilir. Nasıl kireç düzeyi yüksek bir su içinden aktığı su borularını tıkıyorsa, LDL kolesterol düzeyi yüksek olan bir kan da içinden aktığı damarları tıkamaktadır.
HDL kolesterol
HDL kolesterol iyi huylu kolesterol olarak da bilinir. Görevi damar duvarında biriken kolesterolü temizlemektir. HDL-kolesterol düzeyinin düşük olması hasta için önemli bir risk faktörüyken yüksek olması da hastayı koruyucu bir özellik gösterir.
Kolesterol yüksekliği (LDL kolesterol) neye yol açar ?
Eğer kalp damarı tıkanırsa kalp krizine ve sonrasında kalp yetmezliğine, beyne giden damarlar tıkanırsa felce, böbrek damarları tıkanırsa hipertansiyon ve böbrek yetmezliğine, bacak damarları tıkanırsa yürürken ağrı ve sonrasında ayakta yaralara yol açar.
Ne sıklıkla kolesterol kontrolü yapılmalıdır?
Erişkin yaşa (18 yaş) gelmiş olan her insan mutlaka kolesterol değerini bilmelidir. Eğer düzey normal ise doktorunun önereceği düzenli aralıklarla tekrar kontroller yapılmalıdır.
Tedavisi nedir?
Doktorunuz öncelikle sizi bir bütün olarak deÄŸerlendirerek sizde kalp ve damar hastalığına baÄŸlı olay geliÅŸme riskini (kalp krizi, ölüm, felç) hesaplar. Bu hesaplama sırasında birçok faktör (hipertansiyon, kolesterol düzeyi, diyabet (ÅŸeker hastalığı) varlığı, sigara, aile hikayesi, yaÅŸ vb…) esas alınır. EÄŸer doktorunuz sahip olduÄŸunuz risk düzeyinde kolesterol deÄŸerlerinizin yüksek olduÄŸunu belirlerse sizden önce yaÅŸam tarzınızı deÄŸiÅŸtirmenizi ve eÄŸer bu yeterli olmuyorsa ilaç içmenizi isteyebilir. Her hasta için hedeflenen LDL kolesterol düzeyleri farklıdır. Bu farklılık hastaların sahip oldukları risk faktörleri ile doÄŸru orantılıdır. Çok yüksek riskli bir hastada (ör: kalp hastalığı ve diyabetin birlikte bulunması) hedef LDL kolesterol düzeyi çok düşük olacaktır.
Hiperkolesterolemi tedavisi ne kadar sürer?
İlacınızı kestiğinizde kolesterol düzeyleri tekrar eski değerlere yükselir. Bu nedenle tedavi ömür boyu sürmelidir. Bu amaçla kullanılan ilaçlar oldukça güvenli ve yaşam süresini uzatan ilaçlardır. Kolesterolünüz kontrol altına alındıktan sonra mutlaka düzenli olarak doktor kontrolünden geçmeniz gereklidir.
|
